20. Jankowski P, Czarnecka D, Wolfshaut-Wolak R, Łysek R, Łukaszewska A, Surowiec S, Loster M, Bogacki P, Bryniarska-Mirek E, Grodecki J, Nessler J, Podolec P, Kawecka-Jaszcz K, Pająk A. Age, sex, and secondary prevention of ischaemic heart disease in everyday practice. Kardiol Pol 2013; 71: 1251-1259.
Streszczenie
Wstęp: W ostatnich latach opublikowano wiele analiz, w których oceniano związek między wiekiem i płcią pacjenta a jakością opieki medycznej u osób z chorobą niedokrwienną serca. Jednak wyniki badań nie są zgodne. Część wskazuje, że różnica zależna od płci jest spowodowana bardziej zaawansowanym wiekiem i innym profilem czynników ryzyka kobiet w porównaniu z mężczyznami.
Cel: Celem pracy była ocena wpływu wieku i płci na częstość stosowania leków o działaniu kardioprotekcyjnym oraz na częstość kontroli głównych czynników ryzyka u pacjentów po hospitalizacji z powodu ostrego zespołu wieńcowego (OZW) lub w celu rewaskularyzacji mięśnia sercowego.
Metody: Do badania kwalifikowano kolejnych pacjentów w wieku £ 80 lat hospitalizowanych na 5 oddziałach kardiologicznych krakowskich szpitali od 1 kwietnia 2005 r. do 31 lipca 2006 r. z powodu OZW lub w celu rewaskularyzacji mięśnia sercowego. Osoby te zostały zaproszone do badania w okresie 6–18 miesięcy po wypisie ze szpitala. Na podstawie dokumentacji szpitalnej oceniono częstość zalecania przy wypisie ze szpitala podstawowych grup leków o działaniu kardioprotekcyjnym, a także częstość ich stosowania i kontrolę głównych czynników ryzyka w 6–18 miesięcy po wypisie.
Wyniki: Do badania zakwalifikowano 640 pacjentów, a do badania w 6–18 miesięcy po wypisie ze szpitala zgłosiło się 513 (80,2%) osób. Kobiety były starsze niż mężczyźni (62,4 ± 8,9 vs. 60,5 ± 8,9 roku; p < 0,05). Płeć żeńska wiązała się z większym prawdopodobieństwem zalecenia leku z grupy antagonistów wapnia przy wypisie ze szpitala [iloraz szans (OR) 2,22; 95% przedziały ufności (CI) 1,48–3,35], natomiast wiek z częstością zalecania antagonistów wapnia (≥ 60 vs. < 60 lat; OR 2,14; 95% CI 1,36–3,38) i diuretyków (≥ 70 vs. < 60 lat; OR 1,51; 95% CI 1,25–1,90). Z kolei w 6–18 miesięcy po hospitalizacji płeć wiązała się z częstością stosowania antagonistów wapnia (OR 2,13; 95% CI 1,34–3,39) oraz diuretyków (OR 1,52; 95% CI 1,00–2,31), natomiast wiek jedynie z częstością stosowania diuretyków (≥ 70 vs. < 60 lat; OR 1,61; 95% CI 1,19–2,20). Częstość stosowania leków przeciwpłytkowych, leków beta-adrenolitycznych, inhibitorów enzymu konwertującego angiotensynę lub sartanów, leków hipolipemizujących i antykoagulantów nie wiązała się z wiekiem lub płcią. Płeć nie była istotnie związana z częstością właściwej kontroli czynników ryzyka, natomiast wiek korelował z częstością niepalenia (≥ 70 vs. < 60 lat; OR 3,88; 95% CI 2,25–6,68) i częstością ciśnienia tętniczego < 140/90 mm Hg (≥ 70 vs. < 60 lat; OR 0,76; 95% CI 0,59–0,98).
Wnioski: W grupie osób po hospitalizacji z powodu OZW lub w celu rewaskularyzacji mięśnia sercowego nie stwierdzono zależnych od płci istotnych różnic w jakości opieki medycznej w zakresie wtórnej prewencji choroby niedokrwiennej serca. Wiek korelował z rzadszym paleniem tytoniu i gorszą kontrolą ciśnienia tętniczego, co może się wiązać z częstszym występowaniem umiarkowanego i ciężkiego nadciśnienia w starszych grupach wiekowych.
